Ook dit jaar hielden we de traditie in ere: begin juli met een groepje middelbare heren naar Frankrijk, alwaar we gedurende een week weer eens even zouden bewijzen dat we, ondanks het vorderen der jaren, nog steeds menig col kunnen bedwingen en dito glas soldaat maken.
Hoewel normaal gesproken weersvooruitzichten, zeker die voor de langere termijn, me betrekkelijk koud laten, begon ik nu, een kleine veertien dagen voor het geplande vertrek naar Frankrijk, iedere nieuw binnenkomende tiendaagse verwachting met meer dan gewone belangstelling te bestuderen. Waarom? Waartoe? Ik weet toch dat de atmosfeer zich chaotisch gedraagt en dat je met behulp van het ensemble prediction system hooguit iets over een mogelijke trend kunt zeggen, maar zeker geen details over het weer voor tien dagen vooruit te weten komt. Desondanks dreigde ik, toen in iedere nieuwe modelrun meer leden van het ensemble begonnen te wijzen in de richting van een koele, onstabiele noordwest circulatie, in een depressie te geraken. "’t Zal toch niet zo zijn dat zich uitgerekend tijdens onze fietsweek een koude put boven centraal Europa vormt."
De aloude Prediker heeft gelijk: Kennis vermeerdert smart!
In de dagen die volgden werd het beeld alleen maar ongunstiger. Boden in de +196 prognose 28 van de 51 leden de meest onaangename oplossing, in de +168 waren dat er al 36 en in de +144 zelfs 43. Acht oplossingen, waaronder de operationele run, lieten echter tegen het midden van de week een Atlantische rug sterk opbouwen in de richting van Frankrijk. Aan die versie klampte ik me vast.
Het is stralend weer als we op zaterdag 8 juli vertrekken. Op zondagochtend is de lucht betrokken en tegen het middaguur begint het miezerig te regenen. "Klopt", zeg ik tegen m'n maten, "het warmtefront nadert. We hoeven voorlopig niet op droog weer te rekenen. En het koufront moet ook nog doorkomen". Bemodderd en doorweekt tot op de huid arriveren we in het hotel.
Maandag blaast een kille noordwestenwind stratusflarden laag over de heuvels van de Limousin. Af en toe spettert het, soms is het een half uur droog. Verkleumd zoeken we 's avonds troost bij knappend haardvuur en rode wijn.
Ik probeer de verschijnselen aan de hemel te interpreteren en te koppelen aan het beeld dat ik van de laatste prognoses voor vertrek uit m'n geheugen vis. Tot nu toe past alles aardig in dat stramien.
Woensdag, koninginnerit! Yes, 't is droog, maar halverwege de klim naar de col rijden we de wolken in en loopt het zicht terug tot 20 meter. Op de tast komen we boven, waar resten smeltende sneeuw beekjes vormen op het asfalt. 's Avonds zien we op tv hoe de tourkaravaan in de Pyreneeën geteisterd wordt door het weer. Gelukkig, ook zij.
"Morgen wordt het vast beter", spreek ik mijn fietsvrienden bemoedigend toe. "Zo onderhand moet het hogedrukgebied nu toch dichterbij komen".
Mis. Donderdag is het wederom grauw, grijs en nat en verspeel ik het laatste restje geloofwaardigheid bij mijn kompanen.
Ik heb ruim dertig jaar ervaring in de meteorologie, kan naar de lucht kijken tot ik een ons weeg en daaruit concluderen dat het de eerste paar uur wel zal blijven miezeren, maar wat er werkelijk gaande is in de atmosfeer en wat er de komende vierentwintig uur staat te gebeuren…? Ik zou 't waarachtig niet weten. Ik zie eekhoorns dennenappels verzamelen, zwaluwen laag vliegen, spinnen webben weven en voel mijn eksteroog jeuken, weet echter zonder een blik op een weerkaart met de beste wil van de wereld geen uitspraak te doen over het weer voor morgen.
De Franse krant die we tijdens een korte stop in een auberge doorbladeren toont al net zulke onbenullige illustraties als waar veel weerrubrieken op tv (waaronder die van Neerlands publieke omroep) mee opgeluisterd worden. Mooi hoor, die in vloeiende pasteltinten weergegeven temperatuurverdeling van de Noordkaap tot de Sahara, maar een fatsoenlijke weerkaart tonen met een paar isobaren en een front, is te veel gevraagd. 'Daar begrijpt de kijker niets van', zeggen bonzen die het menen te weten. Wat een ergerniswekkende onzin, wat een belediging van iedere enigszins ontwikkelde kijker.
Meteorologen aller landen verenigt u! Eist de terugkeer van de weerkaart in de media!
Bilthoven, 28 augustus 2000